Νικήστε την υπέρταση

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΠΙΕΣΗ ΤΟΥ ΑΙΜΑΤΟΣ;

Γιατί το αίμα πρέπει να κινείται «υπό πίεση»;

υπέρτασηΌταν κάποιος ανοίξει τη βρύση, η πίεση του νερού το κάνει να κυλά προς τα έξω. Αν κάποιος κόψει το χέρι του, η πίεση του αίματος στις αρτηρίες θα προκαλέσει αιμορραγία. Πρόκειται για τη μηχανική πίεση που ασκείται στα τοιχώματα των αρτηριών, καθώς το αίμα κινείται μέσα σε αυτές.

Η αρτηριακή πίεση δημιουργείται από την αντλιακή λειτουργία της καρδιάς.

Με τη βοήθειά της, κινητοποιούνται περίπου 5.000 λίτρα αίματος το 24ωρο, μέσω 100.000 χιλιομέτρων αγγείων περίπου.

Η αρτηριακή πίεση είναι απαραίτητη για τη διακίνηση του αίματος σε όλα τα όργανα του σώματος. Και όταν είναι φυσιολογική, εξασφαλίζεται η ομαλή τροφοδότηση των κυττάρων.

Η πίεση του αίματος (αυτή που τούτη την ώρα αναγκάζει το αίμα να κυλά μέσα στις αρτηρίες σας) προσεκτικά ρυθμίζεται και αυτόματα ελέγχεται από έναν πολύπλοκο μηχανισμό που διαθέτει το ανθρώπινο σώμα. Αλλά, όπως όλες οι πολύπλοκες λειτουργίες, κι αυτός με τα χρόνια μπορεί να απορυθμιστεί. Τις περισσότερες φορές παρουσιάζει μια τάση ανόδου. Αυτό λέγεται υπέρταση.

Όταν η υπέρταση γίνει χρόνια κατάσταση, το αίμα τρέχει με αυξημένη πίεση μέσα στις αρτηρίες σε μόνιμη βάση, ακόμα και σε κατάσταση ηρεμίας ή ύπνου. Αυτή η ροή δεν είναι «ομαλή», αλλά παρουσιάζει παθολογικούς στροβιλισμούς. Έτσι τα τοιχώματα της αρτηρίας «καταπονούνται» ακόμα περισσότερο, γεγονός που επιταχύνει τη «φθορά».

«ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟΙ» ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

Καθημερινές συνήθειες «τύραννοι»

ΘΕΡΜΙΔΕΣ: Χωρίς τη «πάθηση» παχυσαρκία, οι μισές ιατρικές ειδικότητες θα ήταν άχρηστες. Πάντως, όσοι παχύσαρκοι χάσουν 10-15 κιλά, παύουν να χρειάζονται αντιυπερτασικά και τηλεφωνούν σπανιότερα στο γιατρό τους. Η παχυσαρκία είναι μήτηρ παθήσεων.

ΑΛΑΤΙ: Για τους αλατοευαίσθητους η υπέρταση είναι αλατοδηλητηρίαση. Οι συνήθειες όμως δεν κόβονται εύκολα.

ΚΑΠΝΙΣΜΑ: Δεν υπάρχει ανθρώπινο κύτταρο ανθεκτικό στις δηλητηριώδεις επιδράσεις των προϊόντων καπνού. Η νικοτίνη αυξάνει τους παλμούς της καρδιάς και την πίεση του αίματος. Πόσοι «ευφυείς» εξακολουθούν να καπνίζουν;

ΑΣΚΗΣΗ: Η κληρονομική προδιάθεση «καταστέλλεται» πλήρως από την προσωπική έφεση για άσκηση. Το «γονίδιο της αμέλειας» είναι πιο δολοφονικό.

ΑΓΧΟΣ: Το τίμημα του αγώνα για να αντιμετωπίσουμε όλο και περισσότερα γεγονότα σε όλο και λιγότερο χρόνο, με τα μεγαλύτερα κέρδη και τις μικρότερες ημίες. Μήπως ζητάμε πολλά;

ΑΛΚΟΟΛ: Το αγχολυτικό όσων δε γνωρίζουν ιατρική.

ΚΑΦΕΣ: Πολύ κακό για το τίποτα.

ΦΑΡΜΑΚΑ: «Συλλάβετε» τα αντισυλληπτικά.

ΕΧΕΙ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ Η ΥΠΕΡΤΑΣΗ;

Η υπέρταση είναι «σιωπηλός δολοφόνος»

Οι περισσότεροι υπερτασικοί αρχικά δεν έχουν συμπτώματα από την υψηλή πίεση. Εκτός κι αν υπάρχει κάποια άλλη πάθηση που να ανεβάζει την πίεση (δευτεροπαθής υπέρταση). Το γεγονός αποδεικνύεται από το ότι, πολλοί ανακαλύπτουν τυχαία σε μια εξέταση ρουτίνας ότι έχουν πίεση, ενώ έχουν πάει στο γιατρό για άλλο λόγο.

Υπάρχει η παρανόηση ότι οι υπερτασικοί ασθενείς έχουν πονοκεφάλους, αιμορραγία και υπνηλία. Αυτό δεν είναι αλήθεια. Ακόμα και άτομα με πολύ υψηλή πίεση δεν παραπονιούνται για ενοχλήσεις, παρά μόνο όταν αυτή προκαλέσει έμφραγμα ή εγκεφαλικό.

Υπάρχουν όμως και συμπτώματα που δημιουργούνται αργότερα, όπως είναι ο πόνος στο στήθος, η δύσπνοια, η πολυουρία, η νυκτουρία.

Τα συμπτώματα αυτά δυστυχώς, εμφανίζονται αργά και η υπέρταση έχει προλάβει να δημιουργήσει ανυπέρβλητα εμπόδια και ανίατες επιπλοκές.

ΑΠΟ ΤΙ ΕΠΗΡΕΑΖΕΤΑΙ Η ΠΙΕΣΗ ΜΑΣ;

Παράγοντες που μας ανεβάζουν την πίεση

Η πίεσή μας αλλάζει ακόμα κι από λεπτό σε λεπτό, ανάλογα με την επίδραση διαφόρων παραγόντων. Για παράδειγμα οι παρακάτω παράγοντες αυξάνουν την πίεση (λιγότερο ή περισσότερο):

-ο εκνευρισμός

-οι συγκινήσεις

-η έντονη άσκηση

-τα βαριά γεύματα

-το τσιγάρο

-το αλκοόλ

-οι υψηλές θερμοκρασίες

-ο πόνος

-η διόγκωση κύστης (όταν αναβάλλουμε την επίσκεψη στην τουαλέτα)

Η πίεσή μας επηρεάζεται επίσης από την ηλικία. Οι μεγάλοι άνθρωποι έχουν συνήθως υψηλότερη πίεση (μετά τα 60). Όταν κοιμόμαστε η πίεσή μας πέφτει.

ΟΜΑΔΕΣ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ!

Πολυπληθέστερες με το σημερινό τρόπο διατροφής

Ναι, υπάρχουν άτομα που θα πρέπει να εξετάζουν συχνότερα από τους άλλους την πίεσή τους.

-Όσοι έχουν γονείς ή συγγενείς με υπέρταση, έμφραγμα ή εγκεφαλικό.

-Όσοι έχουν διαβήτη.

-Όσοι έχουν παθήσεις των αγγείων.

-Όσοι έχουν παθήσεις των νεφρών.

-Όσοι έχουν ερυθηματώδη λύκο (μια πάθηση που χαλάει το κολλαγόνο).

-Όλες οι γυναίκες σε περίοδο εγκυμοσύνης.

-Ανάμεσα στα 20 και στα 39, μόνο 5 στους 100 αδύνατους έχουν υπέρταση.

-Στις ίδιες ηλικίες, 15 στους 100 παχύσαρκους, έχουν πίεση πάνω απ’ το φυσιολογικό.

-Γι’ αυτό και οι υπέρβαροι έχουν ένα λόγο παραπάνω να μετρούν την πίεσή τους συχνά.

ΥΠΕΡΤΑΣΗ = ΑΛΑΤΟΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΗ

Αν κόψω το αλάτι, θα απαλλαγώ από την υπέρταση;

Δεν αρκεί να κόψει κανείς το αλάτι για να ρίξει την πίεσή του στο φυσιολογικό. Χρειάζονται κι άλλες αλλαγές στον τρόπο ζωής του υπερτασικού:

-Να κόψει το τσιγάρο.

-Να χάσει τα περιττά κιλά.

-Να περιορίσει τα οινοπνευματώδη.

-Να γυμνάζεται συστηματικά.

-Να αποφεύγει το στρες.

Παρ’ όλα αυτά, η μείωση του αλατιού είναι η πρώτη συμβουλή που δίνεται σε όσους έχουν υψηλή πίεση. Πρόσφατα παρατηρήθηκε, ότι η πλήρης αποχή απ’ το αλάτι ακόμα και για χρόνια, δε δίνει μόνιμη θεραπεία. Η αλήθεια όμως είναι, ότι πάντα συνοδεύεται από μόνιμη βελτίωση της υπέρτασης.

Για τον υπερτασικό, σωτηρία είναι ο συνδυασμός όλων των θετικών ενεργειών.

-Η μείωση της πίεσης, έστω και κατά ένα (1) βαθμό, προλαβαίνει πιο πολλούς θανάτους, απ’ όσους προκαλεί ο καρκίνος του μαστού.

-Δραπετεύστε από την αιχμαλωσία της αλατιέρας.

ΓΕΡΗ ΚΑΡΔΙΑ Τι να τρώω για να την έχω;

Η μεσογειακή δίαιτα είναι η καλύτερη διατροφή για την καρδιά: σαλάτες, φρούτα, ελαιόλαδο, ψάρια και όσπρια. Οι άνθρωποι που την ακολουθούν συστηματικά έχουν 75% λιγότερες πιθανότητες να υποφέρουν από παθήσεις της καρδιάς.

Το ελαιόλαδο ρυθμίζει τη χοληστερίνη του αίματος και προστατεύει τα κύτταρα από τη φθορά του χρόνου.

Τα ψάρια (μπαρμπούνια, τσιπούρες, σαρδέλες) με τα ειδικά ιχθυέλαια που περιέχουν, τα ωμέγα-3, κρατούν τα αγγεία ανοιχτά γιατί μειώνουν τον κίνδυνο θρόμβωσης (πηγμένο αίμα).

Τα φρούτα και λαχανικά έχουν βιταμίνες C, Ε, και βήτα-καροτίνη. Είναι αυτές που προφυλάσσουν τον οργανισμό απ’ τα πρόωρα γηρατειά, αυτά που φέρνει π.χ., το κάπνισμα.

Το γάλα έχει ασβέστιο και μαγνήσιο και βοηθά στη μείωση της Α.Π

Άλλο να ελαττώσουμε τη χοληστερίνη σ’ έναν νέο και άλλο στον πρεσβύτη. Μια ελάττωση κατά 1% στον πρώτο, φέρνει σημαντική βελτίωση στο καρδιαγγειακό σύστημα. Στον ηλικιωμένο, είναι ευκολότερο να ελαττώσουμε τη συστολική πίεση κατά 10 mmHg, αν θέλουμε να προστατέψουμε τη καρδιά και κυρίως τον εγκέφαλο από εγκεφαλικό.

ΕΜΑΘΑ ΠΩΣ ΕΧΩ ΥΠΕΡΤΑΣΗ

Τι πρέπει να κάνω;

Κατά βάση, να ακολουθήσετε τις συμβουλές του γιατρού σας.

Να κόψετε το αλάτι. Πετάξτε την αλατιέρα από το τραπέζι. Αποφύγετε τις συντηρημένες τροφές, τις κονσέρβες, τα αλλαντικά. Μην προσθέτετε καθόλου αλάτι στο φαγητό. Αντί γι’ αυτό, βάλτε τομάτα, λεμόνι, ρίγανη, σκόρδο, κρεμμύδι. Μη βάζετε αλάτι στη σαλάτα.

Ζυγιστείτε και συμβουλευτείτε τους πίνακες του επιθυμητού βάρους. Αν είστε υπέρβαρος, θα πρέπει να ρίξετε τα περιττά κιλά.

Να περιορίσετε τα οινοπνευματώδη. Πιείτε 2 ποτηράκια κρασί στο φαγητό, μόνο μία φορά τη μέρα. Φροντίστε να έχετε 2 μέρες τη βδομάδα στεγνές, π.χ. Δευτέρα και Πέμπτη.

Δύο-τρεις φορές τη βδομάδα κάντε έντονη γυμναστική (γρήγορο περπάτημα, τρέξιμο, χορό). Πρέπει να ιδρώνετε κάθε φορά, προτού σταματήσετε την άσκηση. Ο ιδρώτας είναι δείκτης της έντασης που έχει μια άσκηση, όχι σημάδι απώλειας υγρών ή αλατιού. Μετά τη γυμναστική πιείτε πολύ νερό αλλά όχι σόδα. έχουν πολύ νάτριο. Στο μεταξύ, φροντίστε να μετράτε τακτικά την πίεσή σας για να διαπιστώσετε αν τα μέτρα που παίρνετε βοηθούν.

Αν περάσουν περίπου 4 εβδομάδες χωρίς η πίεσή σας να πέσει, παρά τις αλλαγές που έχετε κάνει στον τρόπο ζωής σας, το πιθανότερο είναι ότι χρειάζεστε φάρμακα. Ο γιατρός σας είναι ο μόνος κατάλληλος να σας συστήσει ποια πρέπει να δοκιμάσετε.

ΣΤΕΦΑΝΟΣ Ι. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ

Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών

25968d83-2a36-4f62-a0f4-4ad5861cb73b_2[1]Τα παραπάνω είναι αποσπάσματα απ’ το βιβλίο «ΝΙΚΗΣΤΕ ΤΗΝ ΥΠΕΡΤΑΣΗ» του Στέφανου Ι. Καραγιαννόπουλου, Επίκουρου Καθηγητή Παθολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και σημερινού Διευθυντή της Α΄ Παθολογικής Κλινικής του Τζάνειου Νοσοκομείου Πειραιά. Ο Στέφανος Καραγιαννόπουλος με πολυάριθμες συμμετοχές σε διεθνή ιατρικά συνέδρια, έχει δημοσιεύσει πάνω από 300 επιστημονικές ερευνητικές εργασίες, 60 από τις οποίες έχουν δημοσιευθεί σε διεθνή ιατρικά περιοδικά. Πάνω από 2.000 άρθρα δικά του, έχουν δημοσιευθεί κατά καιρούς στον ελληνικό τύπο: ΕΘΝΟΣ, ΗΜΕΡΗΣΙΑ, MEDI-LIFE, TV ΖΑPΙΝG κ.α. και συμμετέχει σε συντακτικές επιστημονικές επιτροπές πολλών ιατρικών περιοδικών.

Γεννήθηκε στον Πειραιά όπου φοίτησε στη Πρότυπο Ιωνίδειο Σχολή Πειραιώς. Στη συνέχεια, το 1962 τελείωσε την Ιατρική με άριστα. Από το 1963 έως το 1966 υπηρέτησε έφεδρος Ανθυποσμηναγός Ιατρός στην Ελληνική Αεροπορία. Απέκτησε την ειδικότητα της Παθολογίας το 1967 από το Πανεπιστήμιο της Αθήνας κι έφυγε στην Αγγλία όπου κι εργάσθηκε ως γιατρός μέχρι το 1973.

Ξεκίνησε ως βοηθός στη Παθολογική Κλινική του Πανεπιστημίου Cambridge και συνέχισε ως Επιμελητής Α΄ στην Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικού Κέντρου. Μάλιστα, το 1970 έγινε ισότιμο και ισόβιο μέλος του Βρετανικού Ιατρικού Συλλόγου ύστερα από επιτυχείς εξετάσεις. Το 1971 γίνεται αναπληρωτής Δι/ντής Παθολόγος στο Τμήμα Νεφρικών Παθήσεων στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου και το 1972 δίνει εξετάσεις στις Η.Π.Α. όπου αναγνωρίζεται η ιατρική του ιδιότητα. Από το 1973 αναφέρεται μέσα στο επίσημο Αγγλικό Ιατρικό Ευρετήριο των Παθολόγων και στο Διεθνές Ευρετήριο των Νεφρολόγων.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Επιστρέφει στην Αθήνα και το 1975 αποκτά το Διδακτορικό του από το Πανεπιστήμιο της Αθήνας με ΑΡΙΣΤΑ. Την περίοδο από το 1974 μέχρι το 1977 ήταν Επιμελητής Παθολογικής Κλινικής, αρχικά στο Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας και μετέπειτα στο Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιά. Διετέλεσε Δ/ντής της Μονάδας Νεφρικών Παθήσεων στο Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας από το 1977 μέχρι το 1986. Το 1980 είχε πάει για μετεκπαίδευση στη διάσημη κλινική MAYO Clinic των Η.Π.Α. και το 1984 εκλέχθηκε Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Από το 1986 είναι Διευθυντής της Α΄ Παθολογικής Κλινικής του Τζάνειου Νοσοκομείου.

Έχουν κυκλοφορήσει τα βιβλία του «Είμαστε ό,τι τρώμε», «365 Μυστικά Υγείας», «Νικήστε την Κόπωση», «Νικήστε το Πάχος» κι άλλα, από τις εκδόσεις ΜΟΝΤΕΡΝΟΙ ΚΑΙΡΟΙ. Στόχος των βιβλίων του είναι να ενημερώσει και να συμβουλέψει έτσι ώστε κάποιοι να αναθεωρήσουν τον τρόπο ζωής και διατροφής τους. επίσης να παροτρύνει όλους να συζητούν με το γιατρό τους. Πληροφορίες πρόληψης, χρήσιμες και χρηστικές συμβουλές, απόψεις ιατρικά ακριβείς, ενημέρωση για διασφάλιση της πολύτιμης υγείας μας, παρέχονται μέσα από τα βιβλία του.

Σχολιάστε το άρθρο