Το πρόχειρο φαγητό στο μικροσκόπιο

πρόχειρο φαγητό

Πρόγραμμα συστηματικών ελέγχων σε έτοιμα προς κατανάλωση προϊόντα εφαρμόζει ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμου (ΕΦΕΤ) προκειμένου να προστατεύσει τους καταναλωτές.

πρόχειρο φαγητόΣυνολικά έχουν συγκεντρωθεί 600 δείγματα και ο έλεγχος ο οποίος συνεχίζεται αφορά επιχειρήσεις τροφίμων, όπως καφετέριες, αναψυκτήρια, αρτοποιεία, κυλικεία, ψητοπωλεία, μπαρ, ταβέρνες και κρουαζιερόπλοια. Αφορά, επίσης, προϊόντα αρτοποιίας, όπως τυρόπιτες, σνακς, σάντουιτς, παγωτά, σαλάτες, προϊόντα ζαχαροπλαστικής, χυμούς φρούτων, σουβλάκια, σάλτσες αλλά και «έτοιμα» πιάτα μαγειρευμένων ή «κρύων» φαγητών.

Από τα μέχρι σήμερα αποτελέσματα των εργαστηριακών ελέγχων μόνο σε δύο από τα 300 δείγματα ανιχνεύθηκαν τα επικίνδυνα μικρόβια λιστέρια και σαλμονέλα, ποσοστό 0,66%. Σύμφωνα με τον ΕΦΕΤ, πιο συχνή είναι η παρουσία σταφυλόκοκκου και κολοβακτηριδίων σε ορισμένα τρόφιμα, όπως σουβλάκια, σαλάτες, τούρτες κ.ά.

Άμεσα τα σχετικά με τη σίτιση σωματεία και οργανώσεις έσπευσαν να προσθέσουν ότι «όλα τα τρόφιμα είναι επικίνδυνα αν δεν συντηρηθούν σωστά».

Εμείς τώρα να δούμε από πλευράς διατροφικής τις πιο δημοφιλείς προτιμήσεις στο έτοιμο φαγητό (Fast food).

Σουβλάκι, χάμπουργκερ, τυρόπιτα, πίτσα και τηγανητές πατάτες. Πόσο υγιεινές είναι όμως αυτές οι επιλογές; Ποια η θρεπτική αξία αυτών των τροφών και ποιο το μικροβιακό τους φορτίο; Η κατανάλωση έχει αυξηθεί κατά πολύ του έτοιμου φαγητού και σχετίζετε με τους ρυθμούς εργασίας και διαβίωσης των τελευταίων χρόνων στην Ελλάδα, ενώ η αύξηση αυτή για τις μικρότερες κυρίως ηλικίες 16-30 είναι σημαντική.

Η Ε.Κ.ΠΟΙ.ΖΩ σε Πανευρωπαϊκή έρευνα που έγινε για τα φαγητά τύπου Fast food, συγκέντρωσε συνολικά 100 δείγματα από την Ελλάδα (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα). Από την Ελλάδα εστάλησαν δείγματα από τυρόπιτες, σουβλάκια, χάμπουργκερ, πίτσα και πατάτες τηγανιτές. Η αγορά των δειγμάτων έγινε είτε από μεγάλες αλυσίδες έτοιμου φαγητού, είτε από μικρές μονάδες διάθεσης έτοιμου φαγητού. Τα δείγματα αυτά εξετάστηκαν σε Ευρωπαϊκό εργαστήριο προκειμένου να μετρηθεί η περιεκτικότητά τους σε θερμίδες, κορεσμένα λιπαρά, αλάτι αλλά και το μικροβιακό τους φορτίο.

Το σουβλάκι

Ένα σουβλάκι με πίτα έχει μέσο βάρος180 γραμμάρια. Το 50% του βάρους είναι η πίττα και το 35% το κρέας. Το κρέας στο σουβλάκι σύμφωνα με την Ελληνική νομοθεσία πρέπει να είναι αποκλειστικά χοιρινό. Σε διαφορετική περίπτωση πρέπει να υπάρχει σαφής ένδειξη στο σημείο πώλησης.

Η πίτα την οποία έχει το σουβλάκι αυξάνει κατά πολύ το ποσοστό της ενέργειας που προέρχεται από υδατάνθρακες με αποτέλεσμα το σουβλάκι να έρχεται πρώτο σε υδατάνθρακες ανάμεσα στα «πρόχειρα φαγητά» .

Ένα σουβλάκι περιέχει κατά μέσο όρο 11% λίπος. Το ποσοστό της ενέργειας που προέρχεται από λίπος είναι κατά μέσο όρο 40%, ενώ η περιεκτικότητά του σε αλάτι ποικίλει. Η ενεργειακή αξία στο σουβλάκι είναι κατά μέσο όρο 450 θερμίδες. Μπορεί όμως να ξεπεράσει και τις 800 θερμίδες σε κάποιες περιπτώσεις.

Όσον αφορά το μικροβιακό φορτίο, το σουβλάκι μπορεί να έχει αυξημένη μικροβιακή επιβάρυνση όταν υπάρχει κακός χειρισμός ή όταν δεν τηρούνται οι απαραίτητες συνθήκες υγιεινής.

Το χάμπουργκερ

Ένα χάμπουργκερ ζυγίζει κατά μέσο όρο 215 γραμμάρια και κυμαίνεται από 110 έως 320 γραμμάρια. Το 33% του βάρους του χάμπουργκερ είναι κρέας. Στα μισά δείγματα το κρέας ήταν μοσχαρίσιο ενώ τα υπόλοιπα περιείχαν και άλλο είδος κρέατος όπως χοιρινό, αρνίσιο ή κοτόπουλο.

Η ενεργειακή αξία ενός χάμπουργκερ μπορεί να ξεπερνά τις 900 θερμίδες, οι οποίες αποτελούν σχεδόν το μισό της ημερήσιας ενεργειακής ανάγκης μίας γυναίκας. Κατά μέσο όρο ένα χάμπουργκερ αποδίδει 465 θερμίδες.

Το ποσοστό της ενέργειας που προέρχεται από λίπος σε ένα χάμπουργκερ ξεπερνά το 40% και μπορεί να φτάσει και το 55%, ενώ η περιεκτικότητά του σε αλάτι είναι πολύ υψηλή.

Όσον αφορά το μικροβιακό φορτίο, το χάμπουργκερ δεν παρουσιάζει ιδιαίτερα προβλήματα και κυρίως όταν αγοράζεται από επώνυμες μονάδες fast food.

Η τυρόπιτα

Η τυρόπιτα αποτελεί ίσως το πιο δημοφιλές έτοιμο φαγητό στη χώρα μας. Καταναλώνεται ευρέως από ανθρώπους κάθε ηλικίας. Σε παλαιότερη έρευνα διαπιστώθηκε ότι στους νέους ηλικίας έως 18 ετών, η τυρόπιτα αποτελεί την πρώτη προτίμηση στα έτοιμα φαγητά και καταναλώνεται από το 22% των παιδιών ηλικίας 4-11 και από το 27% των παιδιών ηλικίας 12-18.

Το μέσο βάρος μίας τυρόπιτας είναι 135 γραμμάρια και κυμαίνεται από 90 έως και 225 γραμμάρια. Η περιεκτικότητά της σε λίπος κυμαίνεται από 13 έως και 31%. Η θερμιδική αξία της τυρόπιτας είναι αρκετά υψηλή και σε μερικές περιπτώσεις ξεπερνά και τις 650 θερμίδες. Υπήρξε μάλιστα δείγμα του οποίου η ενεργειακή αξία ξεπέρασε τις 920 θερμίδες.

Το ποσοστό της ενέργειας που προέρχεται από λίπος, στην τυρόπιτα, ξεπερνά το 50%. Η περιεκτικότητά της σε αλάτι είναι ιδιαίτερα υψηλή. Όσον αφορά το  μικροβιακό φορτίο της τυρόπιτας, 3 από τα δείγματα βρέθηκαν να είναι μολυσμένα με κολοβακτηρίδια αλλά σε αποδεκτά επίπεδα. Το πιο πιθανόν είναι η επιβάρυνση αυτή να προέρχεται από κακό χειρισμό και κακές συνθήκες υγιεινής κυρίως στις μικρές μονάδες.

Η πίτσα

Ένα κομμάτι πίτσα ζυγίζει κατά μέσο όρο 155 γραμμάρια και κυμαίνεται από 100 έως 220 γραμμάρια. Το 33% του βάρους της πίτσας είναι η ζύμη. Η ενεργειακή αξία μίας πίτσας είναι κατά μέσο όρο 460 θερμίδες και μπορεί να ξεπερνά και της 800 θερμίδες. Το ποσοστό της ενέργειας που προέρχεται από λίπος σε μία πίτσα ξεπερνά το 40% και μπορεί να φτάσει και το 66% ποσοστό ιδιαίτερα υψηλό. Η περιεκτικότητά της σε αλάτι, ποικίλει αλλά σε γενικές γραμμές είναι υψηλή.

Όσον αφορά το μικροβιακό φορτίο, η πίτσα έχει τη μικρότερη μικροβιακή επιβάρυνση ανάμεσα στα φαγητά τύπου fast food.

Οι τηγανιτές πατάτες

Ενώ οι τηγανητές πατάτες, παρουσιάζουν ιδιαίτερα υψηλή κατανάλωση, συνήθως δεν αγοράζονται μεμονωμένα, όπως σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες, αλλά συνοδεύουν το  σουβλάκι ή το χάμπουργκερ.

Μία μερίδα τηγανητές πατάτες ζυγίζει κατά μέσο όρο 150 γραμμάρια και κυμαίνεται από 80 έως 220 γραμμάρια.

Μία μερίδα πατάτες τηγανητές περιέχει κατά μέσο όρο 14% λίπος, ενώ το ποσοστό που προέρχεται από κορεσμένα και τρανς λιπαρά οξέα ξεπερνά το 45% και χαρακτηρίζεται πολύ υψηλό. Τα κορεσμένα και τα τρανς λιπαρά οξέα είναι οι δύο πιο επιβαρυντικές κατηγορίες λιπαρών. Οι πατάτες δεν παρουσιάζουν αυξημένη περιεκτικότητα σε αλάτι.

Σχολιάστε το άρθρο